Ruilen of niet ruilen?

Het is een vraag die in vrijwel iedere schaakpartij vroeg of laat een keer aan de orde komt: ruilen of niet? Is het wel zo slim? En waar moet je dan vooral op letten? Eduardas Rozentalis heeft er een heel boek over volgeschreven. Het is een ├ęcht ‘doeboek’. Kortom: veel opgaven met antwoorden. Je moet lekker zelf aan het werk.


Het boek is verdeeld in drie delen:

  • Opwarmertjes
  • Gemiddelde opgaven
  • Opgaven voor gevorderden

Elk deel bevat 40 opgaven, veelal afkomstig van GM Rozentalis zelf. Deze delen zijn dan weer keurig verdeeld in opgaven en oplossingen. De oplossingen zijn helder met prima uitleg. De auteur heeft er voor gekozen om eindspellen te behandelen. Naar mijn smaak vergroot dat de praktische waarde omdat het aantal stukken op het bord over het algemeen beperkt is. Daardoor is het boek ook prima geschikt voor instructie.

Tijdens mijn cursussen voor schaaktrainer heb ik vooral geleerd om niet te veel stukken op het bord te zetten, of gecompliceerde stellingen te strippen tot wat absoluut noodzakelijk is. Dat hoef je niet met eindspelen te doen. Een ander voordeel deze opzet is dat je dus helder voor ogen krijgt wat de waarde en functie van de stukken is. Je krijgt van elk niveau een voorbeeld. Eerst een opwarmertje: (verder lezen)

Lees meer »

Schaakpuzzel 41: de geschiedenis herhaalt zich

Wit is aan zet. Deze stelling kwam eerder voor. Voor het eerst verscheen deze stelling in 1983 op het bord. Daarna nog een keer in 1990. Deze partij stamt uit 1994. Maar dat was niet het einde. De stelling kwam ook nog een keer in 2003 op het bord. Kenners zien meteen dat dit een Semi Slaaf is (Botwinnik Variant).

  1. Wie staat er beter?
  2. Wat is de beste zet voor wit?
  3. Hoe ga je vervolgens verder?

Je vindt het complete antwoord hier…

Grote pret met je tegenstander een rad voor ogen draaien

Je kent vast wel het gelukzalige gevoel dat je hebt wanneer je een prachtige partij hebt gespeeld en deze, als een kers op de taart, hebt afgerond met een fraaie combinatie.

Het is mij af en toe gelukt. Helaas meer af dan toe, maar vooruit. Ook ik heb een enkele keer in mijn leven een mooie partij gespeeld.

Het is me zelfs een keertje gelukt om in een serieuze rapidpartij van een grootmeester te winnen. Dat was overigens geen gelukje. Ik heb die partij prima gespeeld. Pionnetje gewonnen en vakkundig afgewikkeld naar een eindspel. Het was een heerlijk gezicht toen de GM met de paniek in zijn ogen remise aanbood. Wat ik gedecideerd afsloeg.

De pret duurde in dit toernooi helaas niet al te lang. Ik verkeerde in dermate hoge sferen na het winnen van dit kunststukje dat ik de ene na de andere partij op kinderlijke wijze verprutste.

Lees meer »

Valstrikken in de opening

Een tijdje geleden begon ik met een serie artikelen over valstrikken in de opening. Dat was weer typisch zo’n gevalletje van, zoals mijn moeder dat vroeger verkondigde “de weg naar de hel is geplaveid met goede voornemens.” Kortom: er is weinig van mijn serie terechtgekomen.

Maar vandaag kwam er redding uit totaal onverwachte hoek. Hoek? Eerder de andere kant van de wereld. Chessbase heeft een Indiase zuster. Het lijkt er op dat ze daar behoorlijk actief zijn op youtube.

IM Sagar Shah is er begonnen aan een leuke serie over valstrikken in de opening. De video’s verschijnen in hoog tempo (vandaag al weer drie stuks). Ze zijn kort en onderhoudend. Het belangrijkste: je maakt en passant kennis met de nodige gemene tactiekjes. Neem bijvoorbeeld deze korte video over de versnelde drakenvariant van het Siciliaans.

Sagar Shah verlevendigt zijn lesje regelmatig met een luchtige anekdote. In de volgende video speelt hij een partijtje schaak met zijn vrouw. Die is schijnbaar niet voor de poes. Kijk hoe dit afliep.

Lees meer »

Problemen oplossen door zetten te elimineren

war chess
Photo by Gladson Xavier on Pexels.com

Een van de lastigste onderdelen van het schaakspel is rekenen. Daarbij draait het er niet alleen om dat je de zetten in je geestesoog ziet, maar ook de juiste zetten kiest. Voor eindspelen is er een handige methode.

In het eindspel zijn de mogelijkheden over het algemeen beperkter dan in het middenspel. Uiteraard is het belangrijk om eerst een idee te vormen over wat er in een stelling aan de hand is. Bekijk de kenmerken van de stelling en bepaal of een van beide partijen in het voordeel is. Zo ja? Waarom?

Lees meer »

Recensie: A modern guide to checkmating patterns

Het doel van schaken is natuurlijk om je tegenstander mat te zetten. Dat kan op verschillende manieren.

Bij schaken draait het vaak om patroonherkenning. Wanneer je die patronen eenmaal in je hoofd hebt zitten, is het een stuk gemakkelijker om tijdens een partij te zien hoe je een tegenstander mat kunt zetten. Daarover gaat dit boek.


Met de introductietekst heb je natuurlijk helemaal niks nieuws gelezen. Maar lezen of horen en weten is toch vaak iets anders dan in de praktijk ook doen. Juist daarom is dit zo’n mooi boek. Je kunt naar hartelust oefenen (verder lezen…)

Lees meer »

’s Werelds beste schaker schiet enorme bok

Stelling na 24. – Dd7??

Stel iemand zou je vragen: “wat is de beste zet voor wit in deze stelling?” Aardige kans dat je binnen de kortste keren zou reageren met “O wat gemakkelijk, natuurlijk Dxg6+. Dat is appeltje eitje!”

Ik vermoed dat de meeste clubschakers zoiets binnen luttele seconden vinden. Zelf zag ik het tenminste direct. Eigenlijk vreemd dat een topper als Magnus Carlsen, met stip de beste schaker in de wereld, dit basale paardvorkje over het hoofd zag. Het is al weer ietsje minder vreemd wanneer je bedenkt dat hij bijzonder weinig tijd had. Magnus had nog slechts 27 seconden op zijn klok. Het was tenslotte blitzschaak. Maar dan nog…?

Lees meer »

Noach’s openingsvalstrik

Eigenlijk heb ik geen idee hoe deze valstrik aan zijn naam* komt. Ook wikipedia geeft hierover geen uitsluitsel. Deze valstrik is vooral bekend van het Spaans. Maar dat is zeker niet de enige opening waarin dit mechanisme voorkomt. Lees en huiver!

Het draait in dit geval om lopers die zich iets te enthousiast in het spel begeven en op een gegeven moment ingesloten raken. Laten wij maar eens kijken hoe dat in zijn werk gaat.

Lees meer »

Puzzel 40: ongelukje

Ongelukjes zitten in het schaakspel in een klein hoekje. Vaak zijn wij net iets te veel bezig met onze eigen plannetjes en hebben wij niet goed in de gaten waarop onze tegenstander zit te broeden.

Neem het bovenstaand diagram. Zwart speelde zijn dame naar h4 en verkeerde daarmee in de veronderstelling zijn koningin naar een actieve plek te hebben gemanoeuvreerd. Op zich klopt deze gedachte als een zwerende vinger. Helaas heeft hij een kleinigheid over het hoofd gezien. Hoe kan wit deze enthousiaste dameuitval afstraffen? Oplossing…